Norveç’teki Mørstad koleksiyonunda, ülkenin ilk Hıristiyan krallarından Kutsal Olaf döneminde basılmış çok nadir bir gümüş sikke bulundu.
Ünlü bir Viking kralının saltanatı döneminde basılmış nadir bir gümüş sikke, Norveç’te bulunan ve sayısı şimdiden 5.500’e ulaşan, sayımı hâlâ süren devasa bir sikke koleksiyonunun içinde keşfedildi.
Sikkenin üzerinde, 1.015 ile 1.028 yılları arasında hüküm süren ve Aziz Olaf ya da “Kutsal Olaf” olarak Norveç’in ulusal azizi kabul edilen Norveç kralı Olaf Haraldsson’un adı yazılı.
Oslo Üniversitesi Kültür Tarihi Müzesi’nin açıklamasına göre Olaf’ın saltanatı döneminde basılmış sikkelerden bugüne kadar 20’den az örnek bulundu ve yeni bulunan sikke bir “ulusal hazine” niteliğinde.
(İlgili: Düğme Sanılan Nesne 900 Yıllık Nadir Bir Viking Sikkesi Çıktı)
Oslo Üniversitesi’nden sikke uzmanı Svein Gullbekk, “Elimizde, bir yüzünde kralın portresi ve bir haç, diğer yüzünde ise başka bir haç bulunan bir sikke var. Bu, geniş çaplı bir Hıristiyanlaştırma çabasının bir parçası olan bir sikke” diyor.
Olaf, Norveç’te Hıristiyanlığı yerleştiren kişi olarak kabul ediliyor. Bu, ülkenin yaklaşık bir kuşak sonra tamamen Hıristiyanlaşması yolunda atılmış erken bir adımdı.
Gullbekk, Kral Olaf’ın sikkeleri yeni inancı meşrulaştırmak ve kendini Avrupa ölçeğinde bir Horistiyan kral olarak kabul ettirmek için nasıl kullandığını görebildiklerini söylüyor. Gullbekk’e göre bu bir tür markalaşma.
Viking Kralı
Açıklamaya göre Haraldsson, genç yaşta İngiltere ve Fransa’ya yönelik Viking akınlarına katıldığında Hıristiyanlıkla tanıştı ve yaklaşık 1.013’te Fransa’nın Rouen kentinde vaftiz edildi.
Bergen Üniversitesi’ne göre Olaf 1015’te Norveç kralı oldu ve yaklaşık 1.024’te yalnızca Hıristiyanlığın yasal olacağını ilan etti. Ancak Norveç’in büyük bölümü, özellikle orta Trøndelag bölgesi çevresinde ve ülkenin doğu kesimlerinde, onun saltanatı boyunca İskandinav tanrılarına bağlı kalmaya devam etti.
Yine de Olaf, 1.030’daki ölümünden kısa bir süre sonra Hıristiyan azizi ilan edildi. Bugün Norveç’in ilk Hıristiyan krallarından biri ve kendi adına sikke bastıran ilk Norveç kralı olarak kabul ediliyor.
Yeni bulunan sikke, yakın zaman önce Rena köyü yakınlarında keşfedilen Mørstad koleksiyonunun bir parçası. O dönemde gömülü koleksiyon, Norveç’te bugüne kadar bulunan en büyük koleksiyon olarak tanımlanmış ve yaklaşık 3.000 gümüş sikke içerdiği tahmin edilmişti. Ancak açıklamaya göre sonraki araştırmalar koleksiyonun 5.500 ile 6.000’den fazla sikke arasında bir miktar içerdiğini ortaya koydu.
Yanlış Tanımlama
Sikkeleri kataloglamakla görevli müze araştırmacısı Anne Skogsfjord, Olaf sikkesini ilk başta bir Anglo-Sakson parası sandı. Ancak ardından üzerindeki yazıyı okudu ve sikkenin Olaf döneminde Norveç’te basıldığını fark etti.
Skogsfjord, sikkenin üzerinde “ONLAF R+ NORMANORV” (Norveçlilerin Kralı Olaf) yazdığını gördüğünü ve elinde tuttuğunun gerçekten Olaf Haraldsson’a ait bir sikke olup olamayacağını merak ettiğini anlatıyor. Skogsfjord’a göre bu çok özel bir andı.
Açıklamaya göre sikke Viking Çağı’nın sonlarına doğru, yaklaşık 1.024 ile 1.028 yılları arasında basıldı ve biri onu saklayana kadar 20 ila 25 yıl boyunca dolaşımda kaldı.
Sikkenin basılması siyasi ve dinsel bir eylem olsa da sikkenin para olarak da kullanıldığı anlaşılıyor. Her iki yüzünde de bir sikkenin tamamen gümüşten yapılıp yapılmadığını anlamanın yaygın bir yolu olan çok sayıda küçük kesik izi bulunuyor.
Gullbekk’e göre sikkelerin nasıl görüneceğine Haraldsson’un kendisi karar vermişti ve kral sikkeler basılırken orada bulunmuş olabilir. Gullbekk, Mørstad’dan çıkan bu sikkeyi bir zamanlar kralın kendi eliyle tutmuş olmasının tamamen mümkün olduğunu söylüyor.
Live Science. 21 Ekim 2026.
