Letonya’da aynı mezara gömülen altı kişiden üçü kesici aletlerle öldürülmüş. Bu travmaların nedeni bir Viking akını olabilir.
Letonya’daki 1.200 yıllık bir mezar, bir baba, oğlu ve diğer dört kişinin kalıntılarını barındırıyor. Bu grup bir Viking akınının kurbanları olabilir.
Yeni bir çalışmaya göre Letonya’da 1.000 yılı aşkın süre önce tek bir mezara gömülen altı kişi, kanlı bir Viking akını sırasında öldürülmüş olabilir.
Araştırmacıların dört erkek, bir erkek çocuk ve bir kız çocuktan oluşan ölüler üzerinde yaptığı genetik araştırma, aralarında aile bağları olduğunu ortaya koydu: Erkek çocuk, erkeklerden birinin oğluydu; bir başka erkek ise belki birinci dereceden kuzen ya da büyük amca olabilecek üçüncü derece bir akrabaydı.
Araştırmacıların yayımladığı çalışmada aktardığına göre baba, akraba ve bir başka erkek, belki bir balta ya da kılıçtan kaynaklanan “kesici alet” yaralanmaları nedeniyle öldü. Ancak diğer üç kişinin nasıl öldüğü bilinmiyor.
(İlgili: Geç Viking Çağı Mezarlarına Birlikte Gömülenler Akraba Değilmiş)
Olasılıklardan biri, mezardakilerin belki komşu bir toplulukla yaşanan bir çatışmada öldürülmüş olması. Ancak şüpheler Vikinglerin üzerinde de yoğunlaşıyor. Çalışmanın ortak yazarı Elīna Pētersone-Gordina, bu kişilerin bir akında öldürülüp öldürülmediğini hiçbir zaman bilemeyeceklerini, ancak mezarın tarihi ve erkeklerden üçünün maruz kaldığı ölümcül travmalar nedeniyle bunun bir olasılık olarak kaldığını söylüyor.
Radyokarbon tarihlendirmesi, mezarın erken Viking Çağı olarak kabul edilen 9. yüzyılın ikinci yarısına ait olduğunu gösteriyor. Mezar, Baltık Denizi’nin korunaklı bir körfezi olan Riga Körfezi yakınlarındaki Čunkāni-Dreņģeri mezarlığında bulunan yüzlerce mezardan biri. 1924’te keşfedilen mezarlık, Letonya’nın Demir Çağı sırasında, 7. ile 11. yüzyıllar arasında bölgedeki nehir kenarı teraslarına gömülmüş insanları barındırıyor.
Bölgedeki mezarların çoğu yalnızca tek bir bireyin kalıntılarını içeriyor. Ancak araştırmacılara göre burada altı kişi tek bir mezara gömülmüştü ve en az üçünün şiddetli bir olay sırasında öldürüldüğü anlaşılıyor.
Alışılmadık Bir Mezar
Görünüşe göre şiddet sonucu ölmüş olmalarına rağmen grup özenle gömülmüş, geleneksel mezar armağanlarıyla ve yerel geleneklere uygun olarak toprağa verilmişti. Gruptaki tek kadın birey başı kuzeybatıya bakacak şekilde gömülürken, erkeklerin hepsi başları güneydoğuya bakacak şekilde onun yanına bir sıra hâlinde yerleştirilmişti. Bu ayrım, bu döneme ait diğer yerel mezarlarda da görülüyor.
Araştırmacılar bunun, cesetlerin hızla ve düzensiz biçimde atıldığı bir “toplu mezar” olmadığının altını çiziyor. Araştırmacılar burayı, her cesedin düzgün biçimde yerleştirildiği ve geleneksel mezar armağanlarıyla gömüldüğü bir “çoklu gömüt” olarak değerlendiriyor.
Araştırmacıların çalışmada yazdığına göre bu özenli gömüt, ölülerin saygın bir grubun üyeleri olduğuna işaret ederken, tek bir mezara gömülmeleri aynı anda öldüklerini gösteriyor.
Pētersone-Gordina’ya göre bu kişiler büyük olasılıkla yerel insanlardı. Pētersone-Gordina, genetik çalışmaların ölülerin hepsinin yerli Baltık kökenine sahip olduğunu gösterdiğini, mezarın özelliklerinin de Čunkāni-Dreņģeri mezarlığındaki diğer mezarlarla örtüştüğünü belirtiyor.
9. yüzyılda Letonya İskandinav Viking dünyasının bir parçası değildi. Bölgede Semigallerler ve Kurlar gibi halkları da kapsayan yerli halkların torunları yaşıyordu. Yeni incelenen mezardaki altı kişi, bölgenin geniş ve verimli ovalarında tarım yapan bir Demir Çağı topluluğu olan Semigallerdendi.
Araştırmacılara göre mezardakilerin akıncılar tarafından öldürülmüş olması akla yatkın ve en belirgin şüpheliler Vikingler. Pētersone-Gordina, zamanlama göz önüne alındığında bir Viking akınının olasılık olarak kaldığını söylüyor.
Vikinglerin ya da onlardan önceki toplulukların o dönemde Doğu Baltık bölgesinde bulunduğu biliniyor. Örneğin 2008 ve 2010’da Estonya’nın Saaremaa adasında, 750 civarına tarihlenen iki İskandinav tekne mezarı bulunmuştu. Bu mezarlar, savaş yaraları taşıyan erkeklerin kalıntılarını barındırıyordu. Bu da bu kişilerin şiddet sonucu öldüğünü gösteriyordu.
Akrabalık Bağı Olmayanlar
Semigal mezarına gömülen erkeklerden ikisi ve erkek çocuk (ve muhtemelen kız çocuk, ancak kalıntılarından antik DNA elde edilemedi) akraba olsa da diğer iki erkek akraba değildi.
Araştırmacıların çalışmada yazdığına göre bu durum, akraba olmayan iki erkeğin diğer kurbanlarla aynı aileden değil, aynı topluluktan ya da geniş haneden olduğunu, ancak aynı şiddet olayında öldürüldüğünü düşündürüyor.
Olay ne olursa olsun son derece acımasızdı. Kemiklerdeki izler, erkeklerden birinin ön kolunda ve elinde savunma kesikleri bulunduğunu, bir diğerinin çenesini parçalayan bir darbeyle öldürüldüğünü, üçüncüsünün ise neredeyse başının kesildiğini gösteriyor.
Araştırmacılara göre dördüncü erkek ve iki çocuk, günümüze ulaşan kalıntılardan tespit edilemeyen yumuşak doku yaralanmaları nedeniyle ölmüş olabilir.
Live Science. 12 Ekim 2026.
Makale: Gerhards, G., Pētersone-Gordina, E., Vilcāne, A., Ķimsis, J., Akermane-Pokšāne, A., & Ranka, R. (2026). A multiple burial from the viking age in semigallia, Latvia. Journal of Archaeological Science: Reports, 73, 105790.
